Çevrede bulunan kirlilik ve alerjen varlığı astım oluşumunun sıklığında rol oynayan önemli etkenlerdir. Erken yaşta görülen astımlarda genetik etkenlerden bağımsız olarak astım oluşmasında çok etkin faktörler olmaktadırlar.
Küçük yaşlarda görülen tüm astım vakalarının beşte dördünde alerji rol oynamaktadır. Alerji yapıcı maddeler solunum ve az da olsa sindirim yolu ile vücuda girerler. Solunumla giren alerjenlerin en önemlisi akarlardır. Akarlar evde bulunan tozların içinde yerleşen çok küçük mikroorganizmalardır. İnsanların deri döküntüleri ve nefesteki nemle beslenirler. Rutubetli yerlerde çok kolayca üremektedirler. Dışkı, salgı ve dokuları alerjendir. Kilim, yastık-yorgan, halı, yatak takımları, tüylü oyuncak ve yüzeylerde çok hızlı ürer ve rahatlıkla yaşarlar.
Diğer bir çevresel alerjen polenlerdir. Otlar, ağaçlar, çimen ve çiçek gibi tüm bitkilerde vardır. Solunum yolu ile alınırlar ve astım ataklarına yol açarlar. Özellikle çiçek açma döneminde sıklıkla astım problemlerinde artış görülür.
Alerjik etkili bir başka maddede de küf mantarlarıdır. Mantar sporları alerjeniktir. Evde ya da dış ortamda bulunabilirler. Hava şartlarına göre artış gösterirler. Sıcak ve nemli havalarda daha fazladırlar.
Evcil hayvan tüyleri, hamam böcekleri ve besinler astıma yol açan diğer etkenlerdir.
Sindirim vasıtasıyla alınan alerjenler ise süt, yumurta, balık, deniz ürünleri ve çikolata gibi bazı besinlerdir. Tatlandırıcı, koruyucu ve renklendirici özellikli katkılar da alerjik reaksiyona sebep verebilir. Besin alerjileri genellikle çocukları etkiler.
Sigarada bulunan 4000 çeşit gaz ve partikül astım oluşumunda etkin olan çok önemli bir diğer faktördür. Gebeliği esnasında sigara içen bir annenin bebeğinde alerjik hastalık oluşumu ihtimali çok yüksektir. Solunum yolu hastalıkları ve astımda da durum aynıdır. Sigara içen, içilen ortamda bulunan astım hastalarının tedavisi çok güçleşmektedir.
Havadaki kirlilik, otomobil atık gazları, enerji tesisi, santral ve fabrika dumanları da astım oranının artmasına neden olurken, astımlı kişilerin nefes almasını güçleştirir. Nefes darlığı ve kalp hastalıklarına da yol açabilir. Hava durumunda olan ani değişmeler de astım riski oluşturmaktadır.
İlgili Yazılar:
“Astımda Çevresel Risk Faktörleri” için yorum yapılmamış
Bir Cevap Yazın